Friday, January 5, 2018

කොහුකුඹුරේ රටේ රාල


1818 උඩරට කැරැල්ලේ මහා සේනාපතියකු වූ කොහුකුඹුරේ රටේ රාල පිළිබඳ තොරතුරු එතරම් ප්‍රකට නොවේ. සිංහලේ නිදහස් සටනේ ජාතික වීරයන්ගේ නම් ලැයිස්තුවේ ඔහුගේ නම ඉහළින්ම සඳහන් වේ. ඔහු ගැන බොහෝ දෙනා නොදත් තොරතුරු මෙහි සඳහන් වේ.

වෙල්ස්සේ ප්‍රධාන නගරයක් වූ බිබිල මැදගමට නොදුරින් කොහුකුඹුර පුරාණ ගම්මානය පිහිටා තිබිණි. කොහුකුඹුරේ රටේ රාල කොහුකුඹුරේ පාරමුල වලව්වේ වෙද නිලමේගේ වැඩිමහල් පුත්‍රයාය. ඔහු නමින් ඇතුළත් හේරත් මුදියන්සේලාගේ ලොකු බණ්ඩාර විය. දැඩි කායශක්තියකින් හෙබි රටේ රාල පුරාණ සටන් ක්‍රම ඔහු ශිල්ප ප්‍රගුණ කළ තැනැත්තෙකි. ඔහුට බිරින්දෑවරු දෙදෙනෙක් සිටියහ. එක් බිරියක් කැන්ද වින්න දිසාවේ මොහොට්ටාලගේ වැඩිමල් සොහොයුරියයි. ඇය සිටියේ කොහුකුඹුරේ අලුපොත වත්තේය.
දෙවැන්නිය නිල්ගල කටුගම්පල වෙදරාලලාගේ දියණිය වූ ඩිංගිරි එතනාය. ඇය ජීවත් වූයේ කොහුකුඹුර ගොඩිගමුව වලව්වේය. (දැනට ගොඩිගමුව පල්ලිය පිහිටි තිබෙන්නේ එම ස්ථානයේය.) රටේ රාලට පුතුන් දෙදෙනකු සහ එක් දියණියක් සිටියේය. වැඩිමහල් පුතා නමින් සෙනරත් බණ්ඩාරය. ඔහු තඹානේ මුදියන්සේ නමින් ප්‍රසිද්ධව සිටියේය. එගොඩපත්තුවේ විදානේ තනතුර දැරීය. දෙවන පුත්‍රයා විජයලත් බණ්ඩාර ඔක්කම්පිටිය බැද්දෙ විදානේ තනතුර දැරීය. දියණිය ටිකිරි මැණිකා නම් වූ අතර ඇය බකිණිගහවෙල වලව්වේ උපසේකර මුදියන්සේ සමඟ විවාහ වී සිටියාය.


කොහුකුඹුරේ රටේ රාලගේ නැඟණිය හා විවාහ වී සිටියේ බූටාවේ රටේ රාලයි. කැරැල්ලේ බර හරි හරියට දැරුවේ මේ දෙමස්සිනාලාය. කොහුකුඹුරේ රටේ රාල බොහෝවිට රාත්‍රිය ගත කළේ කොහුකුඹුරේ අලුපොත වෙල්යාය ඉස්මත්තේ පිහිටි අලුපොත බිරියගේ නිවෙසේය. කැරැල්ල පවතිද්දී කොහුකුඹුරේ රටේ රාල අල්ලා ගැනීම සුදු හමුදාවට අසීරු කාරණයක් වූයේය. වරක් කනුල්වෙල කට්ට හින්නා, පොතුබන්ධන රටේ රාල, ඉකිරියන්කුඹුරේ කිඹුල් නයිදේ යන ඔත්තුකරුවන් තිදෙනා රාත්‍රියක සුද්දන් සමඟ අලුපොතවත්ත වට කළහ. රටේ රාල තරුණ බිරියත් සමඟ පලා ගියේය. ඔහු අත වූයේ එක් තුවක්කුවක් පමණි. එයද බෙහෙත් කොටන සාමාන්‍ය එකකි. අලුපොත ඔය හරහා දමා තිබූ ඒදණ්ඩද ඉවත්කර පලාගිය රටේ රාල පසු පස්සේ පැන්නූ සුදු ජාතිකයන් උල්පත්කුඹුර මහ වගුරේ එරුණි. ඔත්තුකරුවන් වගුරේ තරම දැන එගොඩ වුවද වගුරු ගැන නොදත් සුද්දෝ රැයක් පහන් වනතුරු කරවටක් මඩේ දඟලමින් පසුවූහ. කොහුකුඹුරේ රටේ රාලගේ මල්ලී පුංචිරාල සෙබළ මුළක් රැගෙන පැමිණ ඔත්තුකරුවන් තිදෙනා අල්ලා ගත්හ. මේ වෙල්යාය ප්‍රදේශය අදත් හඳුන්වත්තේ බොක්කේ මඩ නමිනි.

1818 කැරැල්ල බිඳ වැටෙද්දී මොනරාගල මරගල කන්දේ පිහිටුවා තිබූ කඳවුරේ සිටි කොහුකුඹුරේ රටේ රාල අත්අඩංගුවට පත් වූයේ බූටාවේට සම්බන්ධ පිරිස් ලබාදුන් ඔත්තුවකින් බවටද මතයක් පවතී. බ්‍රවුන්රිග් ආණ්ඩුකාරයා 1818 ජනවාරි 10 දා ප්‍රසිද්ධියට පත් කළ ආඥාවක් මඟින් කැප්පෙට්පොළ, බූටාවේ රටේ රාල, කිවුලේගෙදර මොහොට්ටාල සහ කොහුකුඹුරේ රටේ රාල ඇතුළු 12 දෙනකු රාජ ද්‍රෝහීන් ලෙස නම් කෙරිණි. ඔවුන්ගේ දේපොළ රාජසන්තක කළේය. කොහුකුඹුරේ අත්අඩංගුවට පත් වූයේ 1818 අප්‍රේල් මාසයේය. ඔහු අල්ලා ගැනීමට මරගල කන්ද වට කළේ සේගු නූර්දීන් නම් කපිතාන්වරයකු සමඟ පැමිණි මැලේ හමුදාවකිනි. කලක් කොළඹ රඳවා සිටි ඔහු 1819 පෙබරවාරි 2 ලිවර්පුල් නෞකාවෙන් මුරුසියට පිටුවහල් කරනු ලැබ 1825 ජුනි 20 දා මුරිසියේදී මරණයට පත්විය.

Thursday, January 4, 2018

සූර්ය දේවිය..


රාමා සීතා කතාවට, රෝමියෝ ජුලියට් කතාවට වඩා අපූරු
අපේ රටේ සිද්ද වෙච්චි
ඇත්තම ඇත්ත කතාවක්...
අපේ සිංහල කාන්තාවන්ගෙ දහිරිය ගැන කතාවක්..
අහල තියෙනවද වීදිය බණ්ඩාර කුමාරය ගැන...?
කාටවත් දෙවෙනි නොවුන හටන් සූරයෙක්..
පරංගින්ට උණ ගන්නපු කුමාරයෙක්..
පරංගි වීදිය බන්ඩාර කුමාරයට කිව්වෙ "කෝට්ටෙ ව්‍යාග්‍රයා" කියල...
පරංගින්ට ඒ තරම් දරුණු විදිහට බැට දුන්නා මේ කුමාරයා ..
කුමාරය උන්නෙ කෝට්ටෙ රාජධානියෙ..
ඒ කාලෙ කෝට්ටෙ රාජධානිය සීතාවක රාජධානියයි අතරත් හටන් තිබ්බ...
සීතාවක උන්නෙ මායාදුන්නෙ රජතුමා..
එක වතාවක් වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයා සීතාවක හමුදාව එක්ක හටනකට ඇවිදින් හිතපු නැති වෙලාවක ටිකිරි කුමාරයට පැරදුනා...
යටත් වෙන්ට සිද්ද උනා...
ඉතිං වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයට සීතාවක හිර කාරයෙක් වෙන්ටත් සිද්ද උනා...
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයව හිර කලේ ගලින්ම බැදපු හිර කුටියක..
කාටවත් කුමාරයව මුණ ගැහෙන්ට අවසර තිබුනෙ නෑ..
මායාදුන්නෙ රජතුමාට උන්නා දූ කුමරියක්...
කුමාරිගෙ නම සූර්ය දේවිය..
සූරිය දේවියට ආරංචි උනා මේ හටන් සූරයා තමන්ගෙ රාජධානියේ හිර කාරයෙක් වෙලා කියල..
කුමාරි පිය රජතුමා ලගට ගිහින් අවසරයක් ඉල්ලුවා..
"පිය රජතුමනි, ඒ කුමාරයත් අපි වගේම පරංගින්ට විරුද්දව හටන් කරපු කුමාරයෙක්නෙ... මට වීදිය බන්ඩාර කුමාරයත් එක්ක ටිකක් කතා කරන්ට අවසර දෙන්ට.." කියල...
කුමාරි බොහෝම පෙරැත්ත කරාට පස්සෙ පිය රජතුමාගෙ අවසරේ ලැබෙනව...
කුමාරි යනව වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයගෙ හිර කුටිය ලගට.. කුමාරයත් එක්ක කතා කරන්ට ..
කුමාරයගෙ වීර කමට සුර්ය දේවි කුමරියගෙ හිත බැදෙනව..
දෙන්න අතරෙ ආලවන්ත කමක් ඇති වෙනව...
දවසක් දා රෑ....
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයගෙ හිර කුටියට ආපු සූර්ය දේවි කුමාරයට පැනල යන්ට ඉඩ හදල දෙනවා...
කුමාරයා හිරෙන් පැනල ආපහු කෝට්ටෙ රාජධානියට ගියා...
ඊට පස්සෙ චර පුරුෂයො යවල හොරෙන්ම සූර්ය දේවිව කෝට්ටෙ රාජධානියට ගෙන්නගෙන සරණ පාවා ගත්තා..
ඊට කාලෙකට පස්සෙ
පරංගිත් එක්ක ඇති වෙච්චි හටනකදි..
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරය පරංගින්ට අහු වෙනව....
පරංගි කුමාරයව කොලඹ කොටුවට ගෙනියනව.. කොලඹ පරංගි කොටුව ඇතුලෙ හිර කුටියක වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයා හිර කාරයෙක් වෙනවා..
තමන්ට මෙච්චර කාලයක් දරුණු තර්ජනයක් වෙච්චි "කෝට්ටේ ව්‍යාග්‍රයා"ට තමන් අතින්ම දඩුවමක් දෙන්ට පරංගි රජුට ඕන උනා...
ඒ නිසා කුමාරයාව පෘතුගාලෙ ගෝවේ නුවරට ගෙනියන්ට තීන්දු උනා...
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයගෙ බිසව... ඒ කියන්නෙ අපේ සූර්ය දේවි කුමාරි..
හරි සූර මොලේ ඇති කුමාරිකාවක්...
චර පුරුෂයො පරංගි කොටුව ඇතුලට යවල මේ හැම කාරණාවක්ම හොයා ගන්නව...
ඊට පස්සෙ පරංගි බලකොටුව ඇතුලෙ සිතියමකුත් හදා ගන්නව....
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයව ගෝවෙට යවන්ට සූදානම් කරන්ට කලියෙන් සූර්ය දේවි තමන්ගෙ සැලසුම ක්‍රියාත්මක කරන්ට පටන් ගන්නව....
පල්ලර කුලේ උමං කණින්න දක්ෂ මිනිස්සු ටිකකුත් හොයාගෙන
පරංගි බලකොටුවෙ හිර කුටිය වෙනකල් දෝනාවක් කපනවා...
මේ දෝනාව හාරගෙන ගොහින් වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයව බේර ගෙන රයිගමට පැනලා යනවා...
වීදිය බණ්ඩාර කුමාරයට ඉන් පස්සෙත් පරංගිත් එක්ක හටන් කරන්ට ඇහැකි වෙන්නෙ ඒ හින්ද...

මහා ගල් පර්වත තුනක දිගේ තනිව දිය අගලක් කපා ගමකට ජලය දුන් විස්මිත මිනිසෙක්...

අභියෝගයන්ට මුහුන දීමේ හැකියාව සෑම පුද්ගලයෙකුටම නැති උවද ඇතැම් පුද්ගලයින් අභියෝගයන් ජයගන්නේ ලොවම විස්මයට පත් කරමින්..ඒ අයුරින් පානීය ජලය නැ...