Thursday, November 2, 2017

අරාබි කුමරිය

එදා සිකුරාදා දවසක්..
සවුදි අරාබියෙ ගොඩක් අය හැන්දෑ වරුවෙ උන්නෙ පල්ලි වල..
ඒ වගේ එක පල්ලියක් ඇතුලෙ මිනිස්සු යාඥා කරමින් හිටියා..
සුඛෝපභෝගී වාහන පේලියක්ම ගිනිගහන කාන්තාර පාර දිගේ ඇවිත් පල්ලිය ඉස්සරහ වාහන අංගනයෙ නැවැත්තුවා..
“මොකක්ද මේ වෙන්න යන්නෙ..?“ පල්ලියෙ උන්නු මිනිස්සු පල්ලියෙන් එලියට ආවා..
ඒ වාහන පේලියෙ ආපු එක ට්‍රක් එකක වැලි පුරවලා තිබුණා..
ඒ ට්‍රක් එකේ තිබුණ වැලි අර වාහන අංගනයෙ කෙළවරක හලලා තුනී කළා..
ඊට පස්සෙ.. තවත් සුඛෝපභෝගී වාහනයකින් කීප දෙනෙක් බැස්සා..
ඒ අය ඒ වාහනයෙම හිටපු තවත් කෙනෙක්ව වාහනයෙන් එලියට ගත්තා..
හිසේ ඉදන් දෙපතුල වෙනකල්
කලු පාට අබායාවකින් වහගත්තු ගැහැණු කෙනෙක්..
ඒ කලු ලෝගුව ඇදපු කෙනාව
වාහන අංගනයෙ කෙළවරේ හදපු වැලි ගොඩ ලගට එක්කගෙන ගියා..
මිනිස්සු වාහන අංගනය වටේට වට වුණා..
මොකක්ද මේ වෙන්න යන්නෙ..? හැමෝම කුතුහලයෙන් බලාගෙන හිටියා..
සුදු දිග ලෝගු ඇදගත්ත පිරිමි උදවිය
අර කලු ඇදගත්තු ගෑනු කෙනාව එක්කරගෙන ගිහින් වැලි ගොඩ උඩ දණ ගැස්සුවා..
ඊට පස්සෙ...
සුදු ඇදගත්තු පිරිමි කෙනෙක්
ඒ කලුපාට ලෝගුවෙන් වැහුණු ගෑනු කෙනාගෙ ඔලුවට පිස්තෝලයක් තිබ්බ..
වට වෙලා උන්නු සෙනග ඉහලට ගත්ත හුස්ම පහලට නොදා බලාගෙන හිටියා..
පිස්තෝලයෙ කොකා ගැස්සුනා.. එක පාරක් නෙවෙයි.. කීප වතාවක්ම..
..........................................
“ආදරය වෙනුවෙන් රජ කුමරිය දිවි පුදයි“
පහුවදා පත්තර වල පොල් ගෙඩි අකුරෙන් සිරස්තල පල වුණා..

කවුද ඒ රජ කුමරිය..?
ඇයි රජ කුමරිය මැරුවෙ..?
කොහොමද එයා දිවි පිදුවෙ..? ආදරේ වෙනුවෙන්..?
ඔව්.. ඒක තමයි මේ කියන්න යන්නෙ..

මිෂාල් බින්ට් ෆාහ්ඩ් බින් මොහොමඩ්...
එයා තමයි ඒ රජකුමරිය..
අරාබි රජුගෙ මිනිපිරී..
මිෂාල් කුමරිය සවුදි අරාබියෙ කාලිඩ් බින් අබ්දුල් අසීස් රජතුමාගෙ සහෝදරයාගෙ මිනිපිරී..
ඒත් රජ පවුලේම සුරතලිය වුණේ මිෂාල් කුමරිය..
මිෂාල් කුමරිය ලස්සනයි.. හැම තිස්සෙම හිනා වෙලා ඉන්න.. සින්දු කියන.. අහිංසක මිෂාල් කුමරිය තමයි සවුදි රජ පවුලේ කාගෙත් ආදරය දිනාගෙන හිටියෙ..
සවුදි රජතුමාගෙ ප්‍රියතම මිණිපිරියත් මිෂාල් කුමරිය..
මිෂාල් කුමරිය ගෙව්වෙ හැබෑවටම රාජකීය ජීවිතයක්..
මිෂාල් කුමරියට උවමනා වුණු හැම දෙයක්ම එයාගෙ දෙමාපියො විතරක් නෙවෙයි සවුදි රජතුමාත් ඉල්ලන පරක්කුවටම අරන් දුන්නා..
ලෝකෙ රටවල් ගාණකම සංචාරය කරන්න, හිතේ හැටියට වියදම් කරන්න, විනෝද වෙන්න මිෂාල් කුමරියට රජ පවුලෙන් අවසර තිබුණා..
කැමති හැම දේම කරන්න අවසර තිබුණත්
කැමති විදිහට විවාහ වෙන්න සවුදි කුමරියකට වුණත් අවසර නැහැනෙ..
ඉතින්..
කුමරියට වයස අවුරුදු දා හත වෙනකොටම
සවුදි රජ පවුලෙන් මිෂාල් කුමරියට විවාහයක් සූදානම් කළා..
සවුදි රජ පවුලේම ඥාති කුමාරයෙක්..
ඒක විවාහයකට වැඩිය ගණු දෙනුවක් වගේ..
පවුල් දෙක අතර හිතවත්කම වෙනුවෙන් මිෂාල් කුමරිය තෑග්ගක් විදිහට දෙන ගනුදෙනුවක් වගේ..
ලෝකෙ පුරාම ඇවිදලා
නිදහසේ ජීවත්වෙන ගැහැණුන්ව නිදහසේ ඉගෙන ගන්න ගැහැණුන්ව දැකලා තිබුණු මිෂාල් කුමරිය
අවුරුදු දා හතේදි තමන්ගෙ ජීවිතේට විලංගු දාගන්න කැමති වුණේ නෑ..
“කසාද බදින්න කලින් මට ඉගෙන ගන්න ඕන“
මිෂාල් කුමරිය රජ පවුලේ අයට කිව්වා..
“විවාහය තීන්දු කරමු.. ඊට පස්සෙ ඉගෙන ගන්න..“ රජ පවුලෙන් මිෂාල් කුමරියට අවසර ලැබුණා..
ඉතින් මිෂාල් කුමරියගෙ විවාහය තීන්දු වුණා..
ඊට පස්සෙ...
මිෂාල් කුමරිය බීරුට් වල විශ්ව විද්‍යාලයකට ඇතුල් වෙන්න තීරණය කළා..
කුමරියගෙ තීරණයට රජ පවුලේ කැමැත්ත ලැබිලා තිබුණ නිසා ඒකට විරුද්ධ වෙන්න කුමරියගෙ අනාගත ස්වාමි පුරුෂයට බැරි වුණා..
මිෂාල් කුමරිය...
රාජකීය විවාහය තීන්දු වුණාට පස්සෙ..
ලෙබනන් වල බිරුට් කියන නගරයේ තියෙන විශ්ව විද්‍යාලයකට ඉගෙන ගන්න ගියා..
ඉගෙන ගන්න එකට වඩා මිෂාල් කුමරියට ඕන වෙලා තිබුණෙ
තව ටික කාලයක් නිදහසේ ජීවිතේ විදින්න විතරයි..
බිරුට් විශ්ව විද්‍යාලයෙ ඉගෙන ගන්න අතරෙදි
මිෂාල් කුමරියට තමන්ගෙ ඉරණම් කාරය මුණගැහුණා..
ඒ කාලිඩ් අල් ෂායර් කියන කඩවසම් තරුණයා..
කාලිඩ් කියන්නෙ ලෙබනනයෙ ඉන්න සවුදි තානාපතිගෙ ඥාති පුත්‍රයෙක්..
ආදරය අන්ධයිලුනෙ.. ඒ හින්ද
මිෂාල් කියන රජ කුමරියගෙත්, කාලිඩ් කියන සාමාන්‍ය තරුණයගෙත් අතරෙ නොගැලපීමක් ඒ දෙන්නටම පේන්න නැතිව ඇති...
මිෂාල් කුමරියත් කාලිඩ් ෂායර් කියන තරුණයත් ආදරයෙන් බැදුණා..
තමන් රජ පවුලක කුමරියක් කියලවත්,
සවුදි රජතුමා තමන්ගේ සීයා කියලවත්,
තමන්ගෙ විවාහයත් තීන්දු වෙලා කියලවත් මිෂාල් කුමරියට අමතක වුණා..
මිෂාල් කුමරිය කාලිඩ්ට උමතුවෙන් වගේ ආදරය කළා..
අවුරුදු දෙකක් පුරාවටම
විශ්ව විද්‍යාල ජීවිතේ ඉවර වෙනකල්ම
මේ දෙන්නගෙ ආදර කතාව නිදහසේ ගලාගෙන ගියා..
ඒත් ඉගෙන ගන්න එක ඉවර වෙලා ආයෙත් තමන්ගෙ රටට යන්න කාලය ආවා...
දෙන්නටම ආයෙමත් සවුදි අරාබියට යන්න සිද්ධ වුණා..
දැන් ඉතින් වෙනදා වගේ නිදහසේ දෙන්නට හම්බ වෙන්න බෑ.. ආදරය කරන්න බෑ..
සවුදියෙ රජ කුමරියකට කොහෙන්ද ඒ හැටි නිදහසක්..
ඒ මදිවට කුමරියගෙ විවාහ මංගල්ලයත් ලං වෙනවා..
සවුදි නීතියෙ හැටියට විවාහ ගිවිස ගත්ත කියන්නෙත් විවාහ වුණා වගේම තමයි..
ඒ කියන්නෙ මිෂාල් කුමරිය විවාහක කාන්තාවක්..
විවාහක කාන්තාවක් වෙනත් පිරිමි කෙනෙක් එක්ක සම්බන්ධකම් තියා ගන්න එක
සවුදි නීතියෙ හැටියට හිස් ගැසුම් කන්න සිද්ද වෙන වැරැද්දක්..
ඒ හින්දා මේ දෙන්නා තීරණය කළා
සවුදි අරාබියෙන් වෙන රටකට පැනලා යන්න..
මිෂාල් - කාලිඩ් දෙන්නා සවුදියෙන් පැනලා යන්න කීප වතාවක්ම උත්සාහ කළත් ඒක හරිගියේ නෑ..
අන්තිමේදි මිෂාල් කුමරිය කාලිඩ් එක්ක එකතු වෙලා මේකට සැලසුමක් හැදුවා..
“මම සියදිවි නසා ගන්නවා. මාව හොයන්න එපා.“ කියලා ලියුමක් ලියලා තියලා, කුමරියගෙ පාවහන් දෙකත් ජලාශයක් ලග තියලා කුමරිය අතුරුදහන් වුණා..
මුලු රජ පවුලම හොදටෝම කලබල වුණා..
හැමෝම හිතුවේ මේ තීන්දු වෙච්ච විවාහයට අකමැති නිසා
මිෂාල් කුමරිය ජලාශයට පැනලා සිය දිවි නසාගෙන කියලා..
මිෂාල් කුමරියගෙ සිරුර හොයන්න හමුදා කණ්ඩායම් පවා යෙදෙව්වා..
ඒත් දවස් තුනක් යනතුරුම කිසිම හෝඩුවාවක් හොයා ගන්න ඒ කාටවත් බැරි වුණා..
ඒත් මිෂාල් කුමරිය එක වැරැද්දක් කරලා තිබුණා..
කුමරිය තමන්ගේ එක සේවිකාවක් අතට ලියුමක් දීලා තිබුණා..
“කිසිම හේතුවක් නිසා සතියක් යනකල් මේ ලියුම කාටවත් දෙන්න එපා.. සතියකට පස්සෙ මේ ලියුම අම්මට දෙන්න.. මම කිසි කරදරයක් නැතිව පරිස්සමින් ඉන්නවා කියලා අම්මට කියන්න..“ කියලා මිෂාල් කුමරිය සේවිකාවට කියලා තිබුණා..
මුලු රජ මාලිගාවම එකම අවුල් ජාලාවක් වෙද්දි..
මිෂාල් කුමරිය නැති දුකෙන් රජ පවුලෙ අය ශෝක වෙද්දි..
මේ රහස තවත් හංගගෙන හිටියොත් තමන්ටත් දඩුවම් විදින්න සිද්ද වෙයි කියලා සේවිකාව බය වුණා..
ඒ නිසා සේවිකාව අර ලියුම මිෂාල් කුමරියගෙ අම්මට දුන්නා..
ලියුම කියවපු ගමන්ම පවුලේ අයට හොදටම කේන්ති ගියා..
“එයා කොහෙ හරි ඇති.. වෙස් වලාගෙන ඉන්නවා ඇති.. සමහර විට වෙස් වලාගෙන රටින් පිට වෙන්න හදනවත් ඇති“ කියලා
සවුදි අරාබියෙන් පිටවෙන හැම මාර්ගයකම ගුවන් තොටුපලකම රැකවල් තර කළා..
හිතුවා වගේම..
මිෂාල් කුමරිය පිරිමි කෙනෙක් වගේ වෙස් වලාගෙන..
පිරිමි ඇදුම් ඇදගෙන, බොරු රැවුලකුත් දාගෙන..
කාලිඩ් එක්ක රටින් පිට වෙන්න හිතාගෙන ගුවන් තොටුපොලට ඇවිත් තිබුණා..
ඒ හතරවෙනි දවසෙ..
ඒ වෙනකොට ගුවන්තොටුපොලේ හැම කෙනෙක්වම දැඩි පරික්ෂාවකට ලක් කරන්න
සවුදි රජ පවුලෙන් උපදෙස් ලැබිලා තිබුණා..
ඒ හින්දා ගුවන්තොටුපොල ආරක්ෂක භටයෝ පවා හැමෝම දිහා බැලුවේ සැකෙන්..
වෙස් වලාගෙන හිටිය මිෂාල් කුමරිය ගැනත් ඒ ගොල්ලො සැක කළා..
“ලස්සන ඇස් දෙකකුයි.. සියුමැලි පෙනුමකුයි තියෙන මේ රැවුල් කාරයා කවුද..?“
ආරක්ෂක භටයෝ වෙස් වලාගෙන උන්නු මිෂාල් කුමරියව අල්ල ගත්තා..
මිෂාල් කුමරියව ප්‍රශ්න කරන්න එක්කගෙන යන්න හදනකොට එයත් එක්ක හිටපු කාලිඩ් කලබල වුණා..
“එයාව එක්කගෙන යන්න දෙන්න බෑ..“ කාලිඩ් විරුද්ධ වුණා..
ආරක්ෂක භටයින්ගෙ සැකය තවත් වැඩි වුණා..
ආරක්ෂක භටයො කීප දෙනෙක් එකතු වෙලා කාලිඩ්ව අල්ල ගත්තා.. තවත් කීප දෙනෙක් මිෂාල් කුමරියව කාලිඩ්ගෙන් ඈතට එක්කගෙන ගියා..
මිෂාල් කුමරිය කාලිඩ් දිහා බැලුවෙත් ඇස් දෙකේ කදුලු පුරවගෙන..
කාලිඩ් එක්ක රටින් පැනල යන්න ගිය මිෂාල් කුමරිය
ගුවන්තොටුපොලේදි ආරක්ෂක නිලධාරීන්ට අහු වුණා..
අපේ රටේ වගේ නෙවෙයිනෙ.. රජ කුමරියක් වුණත් නීතිය අකුරටම..
ඒ නිසා රජතුමාගෙ මිණිපිරී වුණත්
මිෂාල් කුමරියටත් චෝදනා එල්ල වුණා..
“අනාචාරයේ හැසිරීම“ කියන චෝදනාව යටතේ නඩු පැවරුණා..
කුමරියගෙ විවාහය සම්පූර්ණ වෙලා නොතිබුණත්
විවාහ ගිවිස ගැනීම සිද්ද වෙලානෙ..
ඒ නිසා ඒ රටේ නීතියේ හැටියට කුමරිය වෙනත් කෙනෙක් එක්ක සම්බන්ධයක් පවත්වපු එක “අනාචාරයේ හැසිරීමක්“ තමයි..
“අනාචාරයේ හැසිරීම“ කියන වරදට
සවුදියෙදි ලැබෙන්නෙ මරණ දඩුවම..
හැබැයි වරද ඔප්පු කරන්න ඕන..
සවුදියේ ක්‍රියාත්මක වෙන නීතියේ හැටියට
ඒ වරද ඔප්පු කරන්න නං
මේ දෙන්නා අනාචාරයේ හැසිරුණ බවට
වැඩිහිටි පිරිමි හතර දෙනෙකුගෙ ඇසින් දුටු සාක්ෂි තියෙන්න ඕන..
එහෙම නැතිනම් හොද චරිතවත් වැඩිහිටි කාන්තාවන් අට දෙනෙකුගෙ ඇසින් දුටු සාක්ෂි තියෙන්න ඕන..
එහෙමත් නැත්තං
“මම අනාචාරයේ හැසිරුණා“ කියලා අනාචාරයේ හැසිරුණ කෙනා තුන් වරක් පාපොච්චාරණය කරන්න ඕන...
මිෂාල් කුමරියගෙත් කාලිඩ්ගෙත් අතරෙ සම්බන්ධකම
ඇසින් දුටු කිසිම කෙනෙක් හිටියෙ නෑ..
ඒ නිසා මේ දෙන්නා අනාචාරයේ හැසිරුණ බවට සාක්ෂි දෙන්න කවුරුවත්ම හිටියෙත් නෑ..
ඒ නිසා රජ පවුලේ අය සතුටු වුණා තමන්ගේ මිෂාල් කුමරිය මරණ දඩුවමින් බේරේවි කියලා..
“අපි ඔයාව බේරගන්නම්.. ඔයා පාපොච්චාරණය කරන්න එපා..“ කියලා රජ පවුලේ අය මිෂාල් කුමරියට උපදෙස් දුන්නා.
මිෂාල් කුමරියවත් කාලිඩ්වත් අධිකරණයට ඉදිරිපත් කෙරුණා..
මිෂාල් කුමරියට එරෙහි නඩුව ඇහෙන්න පටන් ගත්තා..
මේ අධිකරණයෙ විනිසුරුවා විදිහට තීන්දු දෙන්නෙ
මිෂාල් කුමරියගෙ ආදරණීය සීයා, සවුදි රජතුමා...
මිෂාල් කුමරිය විත්ති කූඩුවෙ..
සාක්ෂි දෙන්න කවුරුවත් නෑ..
ඒත් එක පාරටම කවුරුවත් නොහිතපු දෙයක් සිද්ධ වුණා..
විත්ති කූඩුවෙ හිටපු මිෂාල් කුමරිය
“මම අනාචාරයේ හැසිරුණා“ කියලා අධිකරණයට ප්‍රකාශ කලා..
මෙහෙම තුන් වරක් ප්‍රකාශ කළොත් මිෂාල් කුමරිය වැරදිකාරි කියලා තීන්දු වෙනවා..
සවුදි රජතුමා තමන්ගෙ මිණිපිරීට හරි ආදරෙයිනෙ..
මිණිපිරීගෙ මේ ප්‍රකාශය එක පාරක් අහපු ගමන්ම සවුදි රජතුමා උසාවියෙ කටයුතු තාවකාලිකව අත්හිටෙව්වා.
ඊට පස්සෙ රජතුමා මිෂාල් කුමරියව පෞද්ගලික කාමරයකට කැදෙව්වා.
“දුවේ මං ඔයාට සමාව දෙන්නම්.. හැබැයි එක පොරොන්දුවක් පිට...“ සවුදි රජතුමා ඒ කාමරයෙදි මිෂාල් කුමරියට කිව්වා..
මිෂාල් කුමරිය නිහඩවම හිටියා.
“ඔව්.. ඔයා ආයෙමත් කවදාවත් කාලිඩ්ව මුණ ගැහෙන්නෙ නෑ කියල මට පොරොන්දු වෙන්න ඕන.. මම ඔයාව බේරගන්නවා..“
මිෂාල් කුමරිය සීයාට උත්තරයක් නොදීම ඒ කාමරයෙන් පිට වුණා..
ආයෙමත් අධිකරණය ඇතුලට ආවා..
ආයෙමත් අධිකරණයේ වැඩ පටන් ගත්ත ගමන්ම
මිෂාල් කුමරිය එක හුස්මටම
“මම අනාචාරයේ හැසිරුණා“
“මම අනාචාරයේ හැසිරුණා“
“මම අනාචාරයේ හැසිරුණා“ කියලා තුන් වරක් පාපොච්චාරණය කළා..
තමන් පණටත් වැඩිය ආදරය කරපු කාලිඩ්ව සදහටම අමතක කරනවට වැඩිය මරණය තෝරගන්න එක හොදයි කියලා මිෂාල් කුමරියට හිතෙන්න ඇති..
ඉතින්..
රජතුමාටවත් රජ පවුලටවත් කරන්න දෙයක් තිබුණේ නෑ..
මිෂාල් කුමරියට මරණ දඩුවම තීන්දු කරන්න සිද්ද වුණා..
සවුදි රජතුමාම තමන්ගෙ මිණිපිරී මිෂාල් කුමරියව වෙඩි තියලා මරලා දාන්නත්, මිෂාල් කුමරියගෙ ආදරණීය කාලිඩ්ගෙ හිස ගසා දමන්නත් තීන්දුවක් දුන්නා.
මිෂාල් කුමරියටත් කාලිඩ්ටත් මරණ දඩුවම තීන්දු වුණා..
ඒ 1977 ජූලි 15 වෙනිදා..
හැබැයි මේ මරණ දඩුවම ටිකක් වෙනස්..
වෙන අයට නම් මරණ දඩුවම දෙන්නෙ ජෙඩා වල තියෙන නගර චතුරශ්‍රයෙ..
ඒත් මිෂාල් කුමරියවයි කාලිඩ්වයි ගෙනාවෙ
ජෙඩා රජ මාලිගයෙ වාහන අංගනයකට...
ගෙනත්..
මිෂාල් කුමරියගෙ ඇස් දෙක බැදලා දණ ගස්සවලා
හිසට වෙඩි තියලා මරා දැම්මා..
කාලිඩ්ගෙ ඇස් දෙක ඉස්සරහම...
මිෂාල් කුමරිය මැරෙන හැටි ඇස් දෙකෙන්ම බලා ගන්න කාලිඩ්ට ඉඩ සැලැස්සුවට පස්සෙ
කාලිඩ්වත් එතනට ගෙනත් හිස ගසා දැම්මා..
විනාඩි ගාණකදි හැම දේම ඉවරයි..
ඒත්..
මේ මරණ දඩුවමෙන් පස්සෙ
සවුදියෙ ආගමික පොලිසිය ගැහැණු අයට තියෙන නීති තවත් තද කළා..
ගැහැණු අයටත් පිරිමි අයටත් මුණ ගැහෙන්න තියෙන හැම තැනකටම තහංචි පැනවුණා..
මොනම හේතුවකටවත් මොනම වෙලාවකවත් ගැහැණු පිරිමි අය මුණ ගැහෙන්න බැරි නීති ආවා..
මේ හැම දේම සිද්ද වෙලා ඉවර වුණාට පස්සෙ..
මේ කතාව ගැන දැනගත්ත
ඇන්තනි තෝමස් කියන බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික චිත්‍රපටි අධ්‍යක්ෂක වරයා සවුදි අරාබියට ආවා මේ ගැන චිත්‍රපටියක් කරන්න..
ඇන්තනි තෝමස් මේ ගැන කරුණු හොයනකොට
සවුදි අරාබියෙ මේ අමානුෂික දඩුවම් ක්‍රමය ගැන ගොඩක් අයගෙන් තොරතුරු ලැබුණා..
ඒ සේරමත් එකතු කරලා ඇන්තනි තෝමස් වාර්තා චිත්‍රපටියක් හැදුවා..
“කුමරියකගේ මරණය“ Death of a Princess. කියලා..
මේ චිත්‍රපටිය පෙන්නන්න දින යෙදිලා තිබ්බෙ
1980 අප්‍රේල් නව වෙනිදා.. ඇමරිකාවෙත් බ්‍රිතාන්‍යෙයත් රූපවාහිනි නාලිකා දෙකක..
මේ චිත්‍රපටිය පෙන්නනවට විශාල විරෝධයක් ඒ රූපවාහිනි නාලිකා වලට සවුදි රජ පවුලෙන් එල්ල වුණා..
මේ චිත්‍රපටිය නොපෙන්වා ඉන්න
ඩොලර් මිලියන එකොලහ ගානෙ මේ රූපවාහිනී නාලිකා වලට අල්ලස් දෙන්න සවුදි රජු සූදානම් වුණා කියලා කියනවා..
හදිසියේවත් මේ චිත්‍රපටිය පෙන්නුවොත් සවුදිය බ්‍රිතාන්‍යයත් ඇමරිකාවත් එක්ක සියලු සම්බන්ධකම් අත් හරිනවා කියලා තර්ජනය කරනවා..
මේ චිත්‍රපටිය තහනම් කරගන්න සවුදි රජ පවුලට බැරි වෙනවා..
ඒ තරහට සවුදි රජ පවුල සවුදියෙ බ්‍රිතාන්‍ය තානාපතිව පන්නලා දානවා..
කොහොම වුණත්..
මේ සිදුවීම රහසක් විදිහට රැක ගන්න නම් සවුදි රජ පවුලට බැරි වුණා..
මේ චිත්‍රපටියත්, මේ ගැන මාධ්‍ය වල පලවුණු වාර්තාත් එක්ක මුලු ලෝකයම මිෂාල් කුමරියගෙ කතාව දැන ගන්නවා..
සවුදි අරාබියෙ අදටත් සිද්ධ වෙන මේ අමානුෂික දඩුවම් හැම එකක් එක්කම
කාටත් තාමත් මිෂාල් කුමරිය මතක් වෙනවා.

ඔහුව එල්ලා මැරූ හඩ මට අමතක නොවේ.

සොහේයිල් යාෆාත් නිරපරාදේ මිනීමැරුම් චෝදනාවකට ලක්‌ වූයේ 2001 වසරේදීය. තමාට එල්ලවුණු චෝදනා වලින් නිදොස්‌ වී නිදහස්‌ වෙන්නට කලියෙන් අවුරුදු දහයක සිර දඬුවමක්‌ විඳින්නට සොහෙයිල්ට සිදුවිය.

සොහෙයිල් විසින් විස්‌තර කළ මේ අත්දැකීම් වාර්තාවකට ගොනු කළේ මාධ්‍යවේදී රිමෙල් මොහිදීන් විසිනි. මේ වාර්තාව ඔක්‌තෝබර් 10 වැනි දිනට යෙදෙන "ජගත් මරණීය දණ්‌ඩන විරෝධී දිනය" වෙනුවෙන් ඉදිරිපත් කරන ලද්දකි.
.......................................................................
හිරකාරයකුට මරණීය දණ්‌ඩන නිවේදනය දෙන හැම වතාවකදීම මුළු බන්ධනාගාරෙම මීයට පිම්බා වගේ නිශ්ශබ්ද වෙනවා.

පාකිස්‌ථානයෙ අනිත් හැම බන්ධනාගාරයක්‌ වගේම සාහිවාල් මධ්‍යම බන්ධනාගාරයත් එහෙම පිටින්ම පිරිලා. කොයි තරම් පිරිලද කිව්වොත් මේ ගොඩනැඟිලි වල පුරවන්න පුළුවන් ගානට වැඩිය දෙගුණයක්‌ හිරකාරයෝ දැනටමත් මේ සිර මැදිරි වල පුරවලා..

හිරකාරයෝ දහස්‌ ගාණක්‌ සිර මැදිරිවලට දාපු තැනක ඝෝෂාව ගැන අමුතුවෙන් කියන්න ඕන නැහැනෙ. ඒ බන්ධනාගාරෙ හිරකාරයෙක්‌ විදිහට මං ගෙවපු අවුරුදු දහයක කාලෙන් එක

රැයක්‌වත් මං හරියට නිදා ගත්තද කියල මට මතක නෑ..

මිනිස්‌සු නින්දෙන් ගොරවන, අඬන, සමහර විට හීනෙන් බය වෙලා කෑ ගහන සද්ද නිසා එක දිගට නින්දක්‌ නැතිව ගෙවුණ රෑ කාලවල් කොයි තරම්ද.

මේ කන්දොස්‌කිරියාව තියෙන රාත්‍රීන් හැමදාමත් එක වගේ. වෙනසක්‌ වෙන්නෙ අපේ අතරින් කෙනෙක්‌ පෝරකයට යන දාකට විතරයි. එදාට මුළු බන්ධනාගාරයම නිහඬයි. හැබැයි ඒ නිශ්ශබ්දතාවය මැද්දෙ කාටවත් නින්දක්‌ නම් යන්නෙ නෑ.

මරණ වරෙන්තුව තියෙන හිරකාරයාව බන්ධනාගාරයේ අනිත් හිරකාරයන්ගෙන් වෙන් කරනවා. එතකොට අපි දන්නවා එයාට යන්න වෙලාව ඇවිත් කියලා.

මරණ දඬුවමට නියම වුණේ නැති සාමාන්‍ය හිරකාරයො පවා ඉන්නෙ නොසන්සුන් හිත් වලින්. උගුලකට අහුවෙලා ඉන්න සත්තු වගේ අපි හැමෝම කරන එකම දෙයක්‌ තියෙනවා. ඒ තමයි යාඥා කරන එක.. සමහර විට.. පොළවෙ ඉන්න බලවත් අය අපේ කන්නලව්වට ඇහුම්කන් දුන්නෙ නැති නිසා ඊටත් ඉහළින් ඉන්න බලවත්ම කෙනාට අර අසරණයා ගැන අභියාචනාවක්‌ ඉදිරිපත් කරනවා වගේ.. මරණයට කැපවෙලා ඉන්න අසරණයා වෙනුවෙන් හාස්‌කමක්‌වත් කරන්න කියලා දෙවියන්ගෙන් ඉල්ලනවා වගේ.. හරි අරමුණක්‌ නැතිව අපි යාඥා කරනවා.

උදේ පාන්දරට හිරකාරයෝ ගණන් කරන ඡේලර්ලා එන්න පරක්‌කු වෙනකොට අපිට ඒ අසුභ සංඥාව ලැබෙනවා. සාමාන්‍ය දවසකට හිරකාරයෝ ගණන් කරන්න ඡේලර්ලා එන්නේ උදේ 5.30 ට. ඒත් මරණ දඬුවමක්‌ ක්‍රියාත්මක කරන දවසකට ඒ අය එන්නෙ උදේ අටට. ඒ දවසට කවුරුවත් වචනයක්‌වත් කතා කරන්නෙ නැති තරම්. වෙනදට තොරතෝංචියක්‌ නැතිව ගෝසා කරන රේඩියෝව, රූපවාහිනිය එහෙමත් නිශ්ශබ්ද වෙලා.

පාකිස්‌ථානයෙ බන්ධනාගාර නිතරම පිරිසිදුවට තියෙනවා. බන්ධනාගාර පිරිසිදුවට තියාගන්න වගකීම පැවරිලා තියෙන්නෙ බන්ධනාගාර

රැඳවියන්ටමනෙ. මේ හිරකාරයන්ට කාලය ගෙවා ගන්න වෙන කරන්න දේකුත් නැහැනෙ. ඒ නිසා ඒ ගොල්ලො පිරිසිදු කිරීම උනන්දුවෙන් කරනවා. සමහර වෙලාවට මරණීය දණ්‌ඩනය තීන්දු වෙච්ච කෙනෙක්‌ එල්ලා මරණ එකේ වැඩ රාජකාරිවලට උදව් වෙන්නත් ඒ අයට සිද්ධ වෙනවා.

මරණ දණ්‌ඩනයෙ කටයුතුවලට උදව්වට යොදා ගන්න රැඳවියන් තමයි එල්ලා මරණ සිරකරුවාගේ මළසිරුර අයින් කරන්නෙ. එල්ලා මරපු සිරකරුවාගේ මිනිය විනාඩි තිහක්‌ එතනම නිශ්චලව තියෙන්න ඉඩ අරිනවා. ඒක පාකිස්‌ථානු බන්ධනාගාර අත්පොත් වල තියෙන නියමයක්‌. ඊට පස්‌සෙ ඒ ගොල්ලො මෘත ශරීරය පිරිසිදු කරලා, "චාර්පායි" ඇඳුම් කට්‌ටලයකුත් එක්‌ක ඒ මළ සිරුර බන්ධනාගාරයෙන් පිටත බලාගෙන ඉන්න මියගිය සිරකරුවාගේ පවුලේ අයට ලබා දෙනවා. මෘත ශරීරය ගෙනියන්න ගිලන් රථයක්‌ හොයා ගන්න වෙන්නෙ මැරුණු සිරකරුවාගේ පවුලේ අයගෙ වියදමින්මයි.

ඒ විදිහට ඥාතීන් ඇවිත් භාරගත්තෙ නැති, කාත් කවුරුවත් නැති අයගෙ මළ සිරුරු වල දමන්න බන්ධනාගාරයෙම සොහොන් බිමක්‌ තියෙනවා. ඒ වගේ සොහොන් බිමක වුණත් වළ දැමෙන අය හරි අඩුයි. බොහොමයක්‌ සිරකරුවන්ට තමන්ගෙ පවුලෙ අය ඉන්නවා. බාහිර ලෝකයෙන් අපිව කොන් කරලා තිබුණත්, තාමත් අපිව අපරාධකාරයො විදිහට නැතිව මිනිස්‌සු විදිහට දකින සමීපතමයන් අපිටත් ඉන්නවනෙ..

මාත් එක්‌ක එකට හිරමැදිරියෙ උන්නු රැඳවියකුගෙ මරණ දඬුවම දැකගන්න මට 2006 අවුරුද්දෙදි අවස්‌ථාවක්‌ ලැබුණා.

මාමි පාබල් හොඳ උස මහත මනුස්‌සයෙක්‌. අඩි හයක්‌වත් උස ඇති. ගැඹුරු කටහඬකුත් තිබුණා. එයා සාහිවාල් හිරගෙදරට ආවෙ අවුරුදු ගාණකට කලින්. බන්ධනාගාරෙ ඇතුලෙදි හැමෝම එක්‌ක හරි සුහදව හිටියා. වෙන එකක්‌ තියා බන්ධනාගාර නිලධාරීන් පවා පාබෙල්ගෙ ආශ්‍රයට ප්‍රිය වුණා.

එයාගෙ ගතිගුණ ගැන හිතල බලනකොට එයා මිනීමැරුමක්‌ කරපු මනුස්‌සයෙක්‌ කියන එක අමතක කරන්න අමාරු වුණේ නෑ. එයා නිතරම විහිලු තහලු කළා.

"හිරේට දාන්න ඕන විදිහෙ අපරාධ මං ඇති පදම් කරල තියෙනව. ඒත් මේ මිනීමැරුම ඒ අතරින් එකක්‌ නම් නෙවෙයි.." කියලා හිනා වෙන්න එයාට පුළුවන්කම තිබුණා.

ඒත් මරණ දඬුවමේ දවස ලං වෙනකොට එයා පුංචි දරුවෙක්‌ වගේ වැලපුණා.

එයාව පෝරකයට එක්‌කගෙන ගියේ බාගෙට උස්‌සගෙන කියල කිව්වොත් වැරැදිත් නෑ.

වෛද්‍ය නිලධාරියෙක්‌, මහේස්‌ත්‍රාත්වරයක්‌, බන්ධනාගාර පරීක්‌ෂකවරයෙක්‌, කම්මල්කාරයෙක්‌, එක්‌ක මාමි පාබෙල් අතින් මැරුණු කෙනාගෙ පවුලෙ අය දෙන්නෙකුත් එතන හිටියා. මාමි පාබෙල්ට සමාව දෙන්න අවසාන මොහොතෙදිවත් තීරණය කරන්න පුළුවන්ද කියලා බන්ධනාගාර කාර්ය මණ්‌ඩලයෙ අය මැරුණු කෙනාගෙ පවුලෙ අයත් එක්‌ක සාකච්ඡා කළා.

අන්තිම වතාවට ආගම සිහි කරන්න ඕන කියලා බන්ධනාගාර පරීක්‌ෂකවරයා මාමි පාබෙල්ට මතක්‌ කළා. එත් මාමි පාබෙල්ට ඒක ඇහෙන්න නැතිව ඇති. එයා පොඩි දරුවෙක්‌ වගේ දිගින් දිගටම අඬා වැලපුණා. අඬ අඬාම එයා කිව්වෙ තමන් මිනීමැරුමක්‌ කළේ නැති බවයි, තමන්ට මරණ දඩුවම දෙන එක මිනීමැරීමක්‌ මිසක යුක්‌තිය ඉටුකිරීමක්‌ නොවෙන බවයි තමයි..

මරණ දඬුවමට සූදානම් කරලා මාමි පාබෙල්ගෙ ඔලුව වහලා ආවරණයක්‌ දැම්මට පස්‌සෙත් තමන්ට ජීවිත දානය දෙන්න කිය කියා මාමි පාබෙල් ආයාචනා කළා.

ලෝකෙන්ම මරණ දඬුවම ලබන සංඛ්‍යාව වැඩිම රට වෙලාත් පාකිස්‌ථානයෙ රජයෙන් පත් කරපු අලුගෝසුවන් ඇත්තෙම නැති තරමයි. එදා දවසට අලුගෝසුවෙක්‌ හිටියෙ නෑ. ඒ නිසා එල්ලුම් ගහේ ලීවරය ඇද්දෙ බන්ධනාගාර නිලධාරියෙක්‌මයි.

"මට වෙන කරන්න දෙයක්‌ නෑ මාමි. මේක මගේ රාජකාරිය.. පුළුවන්නම් මට සමාව දෙන්න.." ලීවරය අදින්න කලින් ඒ නිලධාරියා මාමි පාබෙල්ට ඔලුව නවලා ආචාර කරලා කිව්වා.

පෝරකයට පහලින් තියෙන වලට මිනිය වැටෙන සද්දෙ..

ඒක කවදාවත් කෙනකුට අමතක කරන්න බැරි සද්දයක්‌.

එල්ලපු කෙනාගෙ සුෂුම්නාව බිඳෙන සද්දෙ, බෙල්ල හිරවෙනකොට කටින් එන හීන් කැස්‌ස.. එල්ලුම් ගහේ කණුවේ කිරි කිරි සද්දෙ පසාරු කරගෙන මගේ පපුවෙ කවදාවත් සුව නොවෙන තුවාලයක්‌ හැදුවා.

ඔලුවට දාන වැස්‌ම නිසා එයා අන්තිම හුස්‌ම පොද ගන්න කරන අරගලයවත්, එයාගෙ දිව එලියට පනින දර්ශනයවත් පෙනුණෙ නම් නෑ. එයාට දීලා තිබුණ එකම ගෞරවය ඒක විතරයි.

මරණ දණ්‌ඩනය නියම වුණ සිරකරුවකුගෙ බෙල්ලට තොණ්‌ඩුව දමන නිලධාරියෙක්‌ වුණත් ඒ රාජකාරිය ඉෂ්ඨ කළාට පස්‌සෙ ලොකු කම්පනයක්‌ අත් විඳිනවා ඇති. ඒ වගේ දවසකට පස්‌සෙ ඒ නිලධාරීනුත් හිරකාරයන්ට වෙනදාට වඩා කාරුණිකව සලකන්නෙ ඒ හින්දා වෙන්නත් ඇති. අවුරුදු ගාණක්‌ තිස්‌සෙ මේ හිර මැදිරිවලට යන එනකොට, උදේ හවස දැකපු දන්න කෙනෙකුව තමන්ගෙ අතින් එල්ලලා මරන්න සිද්ධ වෙන එක කෙනෙකුට කොහෙත්ම සැහැල්ලු අත්දැකීමක්‌ වෙන්නෙ නැහැනෙ. ඒ තරම් මනුස්‌සයෙකුගෙ හිතට වද දෙන රාජකාරියක්‌ මේ ලෝකෙ තවත් ඇති කියලා මට හිතෙන්නෙ නෑ.

බැතිමතුන් එක් කරවන කතරගම පුදබිම හා බැඳී ඉතිහාසය


කතරගම කියන්නේ ජාති භේදයකින් තොරව රටක් එකතු වන ස්ථානයකි. හැම ජාතියකටම ආගමකටම කතරගම පොදු පින් බිමකි. මේ ආකාරයට වන්දනාමාන කරන කතරගම හා බැඳී පවතින ඓතිහාසිකමය පසුබිම ගැන දැනුවත් වීමට මෙම ලිපිය මඟින් හැකියාවක් ලැබෙනවා. කතරගම ඉතිහාසය සම්බන්ධයෙන් විවිධ මතවාද පවතිනවා.

කතරගම ප්‍රාදේශීය බෞද්ධ රාජ්‍යය වීම

කතරගම හා බැඳුණු ඉතිහාසය පිරික්සීමේදී එය ක්‍රි. පූ. හයවන සියවස දක්වා දිවෙන බව සඳහන් වෙනවා. අතීතයේ ලංකාවේ පාලනය සිදු වුයේ ප්‍රාදේශීය රාජ්‍යන් මඟිනුයි. ඒ අනුව රෝහණ නැතිනම් රුහුණු රාජධානියේ කේන්ද්‍රස්ථානය විදිහට සැලකුණේ කතරගමයි. ඒ වගේම මෙම කතරගම සිට රුහුණේ පාලනය සිදු කරනු ලැබුවේ මහාඝෝෂ හෙවත් මහාසේන නමැති පාලකයා විසිනුයි.

බුදුන්ගේ තෙවන වර වැඩම කිරීම

බුදුන් වහන්සේ ලක්දිවට තෙවන වරට වැඩම කළ අවස්ථාවේ කතරගම කිහිරි වනයට වැඩි බවටත්, එහිදී රුහුණේ පාලකයා වූ මහාසේන රජුට බුදුන් වහන්සේ විසින් දහම් දෙසා තිබෙන බවටත්, කතරගම ආරක්ෂාව ඔහුට පැවරූ බවටත් ධාතුවංශයේ සඳහන් වන බව දැක්වෙනවා. බුදුන් වහන්සේගේ කේශ ධාතු මහාසේන රජු විසින් ඉල්ලා ගත් බවටද දැක්වෙනවා. මේ අනුව බුදුන් වහන්සේ වැඩ සිටියාවූ කිහිරි වනයේ පසුකාලීනව මහසෙන් රජු විසින් කිරිවෙහෙර ඉදි කළ බවටත් ජනප්‍රවාදයේ එන බව වාර්තා වනවා. ඒ වගේම කිරි වෙහෙර ඉදිරිපිට තිබෙන රාජ ප්‍රතිමාව මහසෙන් රජුගේ පිළිරුව යැයි මහාචාර්ය මැන්දිස් රෝහණධීරයන් පවසන බවද සඳහන් වෙනවා.

ජය ශ්‍රී මහා බෝධි රෝපණ උත්සවය

කතරගම පුද බිම ගැන වාර්තා වන තවත් අවස්ථාවක් ලෙස අනුරාධපුර මහමෙව්නාවේ ජය ශ්‍රී මහා බෝධි රෝපණ අවස්ථාව දැක්විය හැකියි. ඒ අනුව මෙම රෝපණ උත්සවයට කතරගම වාසය කළ ක්ෂතී‍්‍රයන්ටද ඇරයුම් කළ බවට මහාවංශයේ දැක්වෙන බව සඳහන් වනවා. මේ වකවානුවේදී කතරගම පාලනය සිදු කර තිබෙන්නේ ක්ෂතී‍්‍රයන් නම් වූ ඈපා පිරිසක් විසින්ය. ඒ වගේම ජය ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේගෙන් පැන නැගුණා වූ බෝ අංකුර අටෙන් එකක් කතරගම ක්ෂතී‍්‍රයන්ට දී තිබෙනවා. ඒ දේවානම් පිය තිස්ස රජු විසින්ය. මෙසේ දේවානම් පිය තිස්ස රජු විසින් දෙනු ලැබූ බෝ අංකුරය කතරගම මහ දේවාලය අසලින් අද වන විට දැක බලා ගත හැකි වනවා.

දුටුගැමුණු රජු හා කතරගම අතර සම්බන්ධතාවය

දුටුගැමුණු රජු හා කතරගම පුද බිම අතරද තිබෙන්නේ මනා සබඳතාවයකි. ගැමුණු රජුගේ එකම අභිප්‍රාය වුණේ ලංකාව එක්සේසත් කිරීමයි. ඒ සඳහා රජතුමා විසින් කතරගම දෙවියන්ට භාර වූ බවට ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වනවා. අනතුරුව යුද්ධය ජයග්‍රහණය කළ රජතුමා විසින් මහල් තුනකින්, කාමර හතකින් යුත් මාලිගාවක් වැනි දේවාලයක් ඉදි කර දී තිබෙනවා. නමුත් පසුකාලීනව ඇති වූ විදේශීය ආක්‍රමණ වලින් එම මහ දේවාලයත් එහි තිබුණාවූ කෞතුක වස්තුත් විනාශ වී ගොස් තිබෙනවා. ඒ වගේම මෙම දුටු ගැමුණු රජුගේ වකවානුවේදී රජුගේ බෑණා කෙනෙකු කතරගම මහ දේවාලයේ බස්නායක ධූරයට පත් කර තිබෙනවා. ඒ වගේම දේවාලයේ කපු තනතුර සඳහා දුටු ගැමුණු රජතුමාගේ යෝධයෙකු වූ නන්දිමිත‍්‍ර පත් කළ බවත් සඳහන් වෙනවා.

හින්දූන්ගේ පූජනීය පුරවරය

වර්ෂ 1873 වන විට කතරගම හඳුන්වා තිබෙන්නේ හින්දූන්ගේ පූජනීය පුරවරය ලෙස බවට ඉංගී‍්‍රසි ජාතික හර්බට් වයිට්ගේ වාර්තාවක දැක්වෙන බව සඳහන් වෙනවා. ලංකාව පුරා හින්දු සංස්කෘතිය ප්‍රචලිත වීම මහනුවර යුගයේදී සිදු වුණා. ඉන්දීය වතු කම්කරුවන් ලංකාවට ගෙන්වීමද මෙසේ ප්‍රචලිත වීමට හේතුවක් වනවා. ඒ වගේම කතරගම මහ දේවාලයේ පළමු පුජකවරයා ලෙස වාර්තා වන්නේ කලණනාථ යන තැනැත්තෙකුයි.

මතවාද

හයින්ස් වෙචර්ට් සහ පෝල් යන්ගර්ට පවසන්නේ කතරගම දෙවියන් උදෙසා පවතින මේ භක්තිය ස්වදේශීය වැදි ජනතාවගේ පුජා විධි වලින් පැවත එන බවයි. ඒ වගේම කතරගම පිහිටා තිබෙන වැඩිහිටි කන්ද මුදුන දෙවියන්ගේ වාසස්ථානය විදිහට වැදි ජනතාව විශ්වාස කරනවා. ඒ අනුව දෙවියන් මෙරටට පැමිණීමෙන් පසු දේශීය වැදි නායකයාගේ දියණිය ලෙස හඳුන්වන වල්ලි නම් කාන්තාව සමඟ විවාහ වී තිබෙනවා. ඉන් අනතුරුව ඔවුන් එම ස්ථානයේ ලැගුම් ගන්නා ලද බවටත් මොවුන් විශ්වාස කරනවා.

මුල් ඉතිහාසයේ සඳහන් වන්නේ දෙමළ කතිරකම්ම නම් වූ කතරගම ස්කන්ධ මුරුකන් උදෙසා පැවති පූජනීය ස්ථානයක් ලෙසයි. ඒ වගේම මේ බව අරුණගිරිනාතර් විසින් රචනා කරන ලද ඇදහිලි පිළිබඳ කවියක සඳහන් වන බව දැක්වෙනවා.

මුස්ලිම් පුරාවෘතය

මුස්ලිම් වරුන්ට අනුව කතරගම අල් කදීර්ට හෝ අල් කදීර්ගේ බිමට සම්බන්ධ ස්ථානයක් ලෙස සඳහන් වනවා. ඒ වගේම මුස්ලිම් පල්ලියක් හා මුස්ලිම් ජනතාවගේ සුසාන ඝර කීපයක්ද පවතින බව සඳහන් වෙනවා.වල්ලි අම්මා දේවාලයට යාබදව මුස්ලිම් දේවස්ථානය පිහිටා තිබෙනවා. ඒ වගේම මෙම දේවස්ථානය ඉදි කිරීම සිදු කර ඇත්තේ ක්‍රි. ව. 1873 දී පකීර්වරුන් යනුවෙන් සැලකෙන ඉන්දියාවෙන් පැමිණි මුස්ලිම් පිරිසක් බව සඳහන් වනවා.

යටත් විජිතයක් බවට පත් වීමට පෙරාතුව අවසාන ස්වදේශීය රාජධානිය වූ උඩරට රාජධානියේ රජවරුන්ගෙන් අනුග්‍රහය මේ සඳහා ලැබී තිබෙනවා. ඒ අනුව මෙම සිද්ධස්ථානයේ ප්‍රසිද්ධිය වැඩි වී තිබෙනවා. ඒ වගේම බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත සමයේ ඉන්දියාවෙන් රැගෙන ආ යටත් වාසින්ද මෙම සිද්ධස්ථානයේ වන්දනා මාන කටයුතු කර තිබෙනවා. සිද්ධස්ථානය සෑම පුද්ගලයෙක් අතරම ප්‍රසිද්ධ වීම මෙමඟින් සිදු වුණා.

ඒ වගේම පුජ්‍ය ස්ථාන කීපයක එකතුවක් වන අතර කතරගම දෙවියන් නමින් හඳුන්වන ස්කන්ද මුරුකන් උදෙසා පවත්වනු ලබන පුද පුජා ඉතාමත් වැදගත් වනවා. ශ්‍රී ලාංකීය බෞද්ධයන් මෙම දෙවියන් දේශීය දෙවියෙකු මෙන් අදහනු ලබනවා. මේ සමාන ස්ථානයක් මුරුකන්ට දෙමළ ජනතාව අතරද හිමි වන බව සඳහන් වනවා. කතරගම ගැන සම්බන්ධයෙන් වන විස්තර ලිපියකට සීමා කිරීම අපහසු දෙයක් වනවා. කොහොම වුනත් කතරගම පුද බිම මෙන්ම, කතරගම පෙරහැර තුළින්ද ජාතියේ සමගිය පෙන්නුම් කරනවා.

මහා ගල් පර්වත තුනක දිගේ තනිව දිය අගලක් කපා ගමකට ජලය දුන් විස්මිත මිනිසෙක්...

අභියෝගයන්ට මුහුන දීමේ හැකියාව සෑම පුද්ගලයෙකුටම නැති උවද ඇතැම් පුද්ගලයින් අභියෝගයන් ජයගන්නේ ලොවම විස්මයට පත් කරමින්..ඒ අයුරින් පානීය ජලය නැ...